Bão tố ở Biển Đông
Feb10

Bão tố ở Biển Đông

Hương Ly chuyển ngữ, CTV Phía Trước Rahul Mishra, The Indian Express Để xoa dịu các nước đồng minh, Hoa Kỳ đang từng bước cải thiện tình hình hiện [ở Biển Đông] trong khi Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đang có những bước đáng kể nhằm xây dựng tình hữu nghị mang tính chiến lược với Philippines và Việt Nam. Khu vực Châu Á–Thái Bình Dương đã chứng kiến những cuộc biến động ngoại giao dữ dội về vấn đề Biển Đông vào năm ngoái. Sự thay đổi liên tiếp đã thiết lập một nền tảng vững chắc cho sự tranh chấp ngày càng gia tăng giữa Trung Quốc, Đài Loan và bốn quốc gia Đông Nam Á. Trong khi Trung Quốc tiếp tục không quan tâm đến sự chống đối từ Philippines và Việt Nam, Indonesia tuyên chiến bằng các tuyên bố về hành động của Trung Quốc trong khu vực. Để xoa dịu các nước đồng minh, Hoa Kỳ đang từng bước cải thiện tình hình hiện tại, trong khi Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đang tiến những bước đáng kể trong việc xây dựng tình hữu nghị mang tính chiến lược với Philippines và Việt Nam. Tranh chấp Biển Đông tiếp tục diễn ra trong thời gian cuộc gặp mặt bổ sung của các Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN được tổ chức tại Kuala Lumpur vào tháng Mười Một năm 2015 với sự có mặt của cả Hoa Kỳ và Trung Quốc. Cuộc gặp này đã thất bại trong việc đưa ra những lời tuyên bố chung về vấn đề liên quan đến Biển Đông. Trung Quốc từ chối tham gia vào vụ kiện của Tòa án Trọng tài Quốc tế Thường trực (Permanent Court of Arbitration – PCA) về Biển Đông và khẳng định rằng các đảo nhân tạo là một phần thuộc lãnh thổ chủ quyền của họ. PCA đã trao quyền quyết định ưu tiên cho Philippines. Bằng việc gửi tàu khu trục USS Lassen vào 12 hải lý tại đảo nhân tạo Subi, Hoa Kỳ đã cho thấy rằng họ vẫn chiếm vị trí ưu thế trong khu vực và không hài lòng với những hoạt động của Trung Quốc trong thời gian vừa qua. Như những gì đã mong đợi, Trung Quốc đã phản ứng một cách mạnh mẽ, mặc dù chỉ về mặt ngoại giao. Có vẻ như văn phòng chính phủ Hoa Kỳ cũng đã làm rõ về các cuộc ghé thăm trên vùng biển có thể xảy ra sắp tới, tùy thuộc vào mức độ cần thiết. Sự triển khai này cũng có thể được nhìn...

Read More
Sự khác biệt giữa tự do và dân chủ
Feb09

Sự khác biệt giữa tự do và dân chủ

Trường Sơn chuyển ngữ, CTV Phía Trước John T. Wenders, FEE Công bố ngày 1 tháng 8 năm 1990. Chuỗi sự kiện chấn động ở Đông Âu trong vài tháng qua đã tạo ra những niềm kinh ngạc, cú sốc, niềm hy vọng, và sự tán thưởng trên toàn thế giới. Tuy nhiên, kết quả quan trọng nhất của chuỗi diễn biến này, không phải là thời khắc cáo chung của chính phủ độc tài ở các nước xã hội chủ nghĩa, mà là động lực để chúng ta xem xét mối liên hệ giữa lĩnh vực chính sách công và tư ở mọi quốc gia. Trái ngược với quan niệm thường được phổ biến bởi các phương tiện truyền thông rằng tự do đồng nghĩa với dân chủ, sự thay thế đơn thuần một nhà nước cộng sản bằng một nhà nước dân chủ, dẫu vẫn là một bước tiến, thực chất không thể một mình thúc đẩy diễn trình của tự do. Tự do và dân chủ khác nhau. Một nền dân chủ luôn xem xét cách hiện thực hóa mọi vấn đề trong lĩnh vực quyền lợi công. Một nền dân chủ sẽ càng hùng mạnh khi công dân bỏ phiếu để xác định cách giải quyết những vấn đề thuộc lợi ích công. Mặt khác, tự do lại thiên về mối liên hệ giữa những chủ đề trong khu vực quyền lợi cá nhân. Tự do có nghĩa là con đường cá nhân có quyền lựa chọn để tương tác với xã hội trên cơ sở tự nguyện, bên ngoài phạm vi quản lý của nhà nước. Tựu trung, dân chủ có nghĩa là bạn có thể bỏ phiếu trong lĩnh vực quyền lợi công; tự do có nghĩa là bạn có thể xác định cách thức tương tác với những người khác trong khu vực quyền lợi tư. Làn sóng tin tức và tranh luận về quá trình cải cách ở Đông Âu chỉ tập trung vào khuynh hướng vận động hướng đến dân chủ trong lĩnh vực quyền lợi công, và bỏ qua những truy vấn còn quan trọng hơn về khả năng phân bố hành động của công dân giữa khu vực quyền lợi công và tư. Người ta hoàn toàn có thể hình dung đến một nhà nước độc tài, nhưng lĩnh vực quyền lợi công chỉ ở quy mô nhỏ, thực tế tự do cá nhân ở đó lại ở mức lớn hơn nhiều so với một nhà nước dân chủ, nhưng duy trì bộ máy quyền lợi công đồ sộ. Điều cốt yếu là một bản hiến pháp xác...

Read More
Vì sao công nghệ đã không thúc đẩy được dân chủ
Feb05

Vì sao công nghệ đã không thúc đẩy được dân chủ

Nấm chuyển ngữ, CTV Phía Trước Thomas Carothers, Carnegie Endowment for International Peace Bối cảnh hiện tại đang buộc chúng ta phải đối mặt với một nghịch lý. Mười lăm năm đầu của thế kỷ này đã trở thành thời đại của những bước tiến kinh ngạc trong công nghệ thông tin liên lạc, bao gồm kỹ thuật số hóa, các nền tảng video cho phép nhiều nguồn truy cập, điện thoại thông minh, truyền thông xã hội, hàng tỷ người đã có thể truy cập mạng Internet, và nhiều điều chưa kể đến khác. Tất cả những thay đổi mang tính cách mạng này đều hàm ý sự trao quyền cho các cá nhân thể hiện bằng việc gia tăng nhanh chóng khả năng tiếp cận với thông tin, đơn giản hóa và thuận tiện hóa chưa từng có đối với việc liên lạc và trao đổi dữ liệu, và các công cụ kết nối mạng mạnh mẽ. Tuy nhiên, bất chấp các thay đổi này, nền dân chủ trên thế giới – một hệ thống chính trị dựa trên nền tảng của sự trao quyền cho các cá nhân – cũng trong thời đại này lại vẫn còn trì trệ. Số lượng các quốc gia có nền dân chủ hiện nay về cơ bản không nhiều hơn so với thời gian đầu của thế kỷ này. Nhiều nền dân chủ, cả những nền dân chủ lâu đời và những nền dân chủ mới, đều đang trải qua những yếu kém trầm trọng về thể chế và những yếu kém liên quan đến lòng tin của công chúng. Làm thế nào chúng ta có thể dung hòa hai thực tế đang diễn ra trên toàn cầu hiện nay – những bước tiến chưa từng có tiền lệ trong công nghệ đang tạo điều kiện cho việc trao quyền cho các cá nhân và sự trì trệ trong việc phát triển nền dân chủ về tổng thể trên toàn thế giới? Để có thể giúp đưa ra câu trả lời cho câu hỏi này, tôi đã hỏi sáu chuyên gia về các thay đổi chính trị, từ các quan điểm về chuyên môn và nhiều quốc gia rất khác nhau. Dưới đây là các phản hồi của họ, cùng với một vài ý kiến chủ quan ngắn gọn của riêng tôi. *** Phần I: Đặt cược lâu dài vào cấp địa phương Tác giả: Martin Tisné Một giải pháp không đầy đủ cho câu hỏi này nằm ở một thực tế quen thuộc nhưng rất cốt lõi rằng các nhà lãnh đạo độc đoán sắc sảo có thể giới...

Read More
Quá trình chuyển đổi sau cuộc bầu cử ở Miến Điện
Feb04

Quá trình chuyển đổi sau cuộc bầu cử ở Miến Điện

Trường Sơn chuyển ngữ, CTV Phía Trước Vikram Nehru, Patrick Farrell, Carnegie Endowment for International Peace Ngày 8 tháng 1 năm 2016 Cuộc bầu cử vừa qua ở Miến Điện đã kết thúc với chiến thắng thuộc về Đảng Liên minh Quốc gia vì Dân chủ (National League for Democracy – NLD) của bà Aung San Suu Kyi. Cụ thể, Đảng NLD đã chiếm được 80% số ghế tranh cử, nghĩa là khoảng 59% tổng số ghế, một tỉ lệ đáng kể xét cả Thượng viện và Hạ viện của Quốc hội Miến Điện. Đảng nắm quyền đương nhiệm, Liên minh Đoàn kết và Phát triển (Union Solidarity and Development Party), vốn giữ 51% tổng số ghế trong Quốc hội hiện tại, đã thất bại với chỉ khoảng 8% số ghế trong cuộc bầu cử gây tranh cãi này. Theo một hiến pháp do quân đội soạn thảo, 25% số ghế trong Quốc hội vẫn dành riêng cho các đại diện do giới sĩ quan bầu ra (xem hình). Các nửa vòng tròn này cho thấy rõ quá trình chuyển biến chính trị sắp tới ở Miến Điện: đảng nắm quyền đương nhiệm Liên minh Đoàn kết và Phát triển từng nắm phần lớn số ghế trong Quốc hội giờ chắc chắn sẽ phải trao lại quyền lực cho Đảng Liên minh Quốc gia vì Dân chủ, đảng đã đạt được đa số ghế trong cuộc bầu cử vừa rồi. Mặc dù cuộc bầu cử đã diễn ra trên tinh thần tự do và công bằng, một quá trình chuyển đổi êm đẹp và ôn hòa để tạo dựng chính quyền mới vẫn hiện hữu như một thách thức đáng kể. Điểm tích cực nhất là: Tổng thống đương nhiệm của Miến Điện, người nắm giữ quân đội của quốc gia này, cũng như là người phát ngôn của Quốc hội Miến Điện đã cam kết sẽ thực thi quá trình chuyển đổi theo cách ôn hòa nhất. Ngay cả nhà độc tài quân sự cũ của Miến Điện, Than Shwe, cũng không làm kẻ ngoài cuộc nữa và khẳng định sẽ hỗ trợ kết quả của cuộc bầu cử. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi vẫn cần đến bốn tháng để hoàn tất và rất phụ thuộc vào các sự kiện diễn ra trong thời gian này. Trong giai đoạn chuyển đổi kéo dài này, Miến Điện sẽ luôn phải đối mặt với rủi ro và sự thiếu niềm tin từ tất cả các bên có thể khuếch đại bất kỳ sai lầm nào và trì hoãn, hoặc thậm chí phá hỏng cả quá trình chuyển đổi. Chính...

Read More
Đối thủ lâu năm: Sóng gió trong mối quan hệ Việt–Trung
Feb01

Đối thủ lâu năm: Sóng gió trong mối quan hệ Việt–Trung

Đặng Khương chuyển ngữ, CTV Phía Trước Christopher Bodeen, theo AP BẮC KINH – Chủ đề có nhiều ý kiến ​​chia rẽ trong Đảng Cộng sản Việt Nam về mối quan hệ với nước láng giềng khổng lồ và đồng minh Trung Quốc là một trong những yếu tố quan trọng trong đại hội lựa chọn lãnh đạo mới kéo dài tám ngày vừa qua. Sau đây là một vài hướng nhìn vào lịch sử chung của hai nước và một số các diễn biến thăng trầm trong quan hệ Việt–Trung trong những năm qua. Đối thủ lâu năm Việt Nam và Trung Quốc có mối quan hệ phức tạp trong hơn 2.000 năm, trong đó có nhiều giai đoạn Trung Quốc cưỡng chiếm Việt Nam và kết thúc bởi các cuộc nổi dậy của người Việt. Mặc Đảng Cộng sản Việt Nam nhận được nhiều sự trợ giúp của Trung Quốc trong giai đoạn đầu, nhưng sau đó Trung Quốc đã tấn công Việt Nam vào năm 1979 nhằm đáp trả việc giới cầm quyền Hà Nội lật đổ chế độ Khmer Đỏ tại Campuchia. Quan hệ ngoại giao Việt–Trung tuy đã được khôi phục vào năm 1991, nhưng căng thẳng vẫn tiếp tục gia tăng trong những năm gần đây do yêu sách cạnh tranh đối với các quần đảo và rạn san hô ở khu vực Biển Đông. Tiếp tục quan sát Trung Quốc vốn quan sát chặt chẽ diễn tiến đại hội đảng và đã nhấn mạnh tầm quan trọng của mối quan hệ Việt–Trung, trong đó có cả mối thương mại song phương lên đến 90 tỷ USD hồi năm ngoái. “Là một người láng giềng, bạn bè, đồng chí và đối tác tốt của Việt Nam, chúng tôi mong muốn thúc đẩy quan hệ chiến lược tổng thể vào một giai đoạn mới trên cơ sở ổn định lâu dài, nhìn về phía trước và quan hệ láng giềng tốt”, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Hong Lei cho biết. “Chúng tôi cũng mong muốn làm việc với Việt Nam để kiểm soát các tranh chấp hàng hải một cách phù hợp và bảo vệ sự ổn định trên biển.” Giàn khoan dầu nhiều tranh chấp Hồi tháng Năm năm 2014, Trung Quốc đã khai thác giàn khoan dầu nước sâu rất lớn vào khu đặc quyền kinh tế mà hai nước có những tuyên bố chồng chéo lên nhau, nhưng đúng hơn là ngoài khơi bờ biển Việt Nam. Việt Nam đã dữ dội lên án hành động này và gửi tàu đánh cá cũng như các tàu bảo vệ bờ biển...

Read More
Vì sao những kẻ xấu xa nhất lại leo cao nhất?
Jan29

Vì sao những kẻ xấu xa nhất lại leo cao nhất?

Friedrich August von Hayek Trích từ blog Phạm Nguyên Trường Quyền lực dẫn đến tha hóa, quyền lực tuyệt đối dẫn đến tha hóa tuyệt đối – Lord Acton Bây giờ chúng ta sẽ xem xét quan niệm làm chỗ dựa cho những người cho rằng chế độ toàn trị là tất yếu; nó là quan niệm làm suy sụp sức kháng cự của nhiều người khác, những người sẽ chiến đấu một mất một còn với nó nếu họ hiểu được bản chất của nó. Quan niệm này cho rằng các đặc điểm kinh tởm nhất của các chế độ toàn trị xảy ra là do sự ngẫu nhiên của lịch sử, ở đâu cũng đều do những người đê tiện và lưu manh thiết lập nên. Và nếu, thí dụ, ở Đức những người như Streicher và Killinger, Ley và Heine, Himler và Heydrich nắm được quyền lực, thì điều đó chỉ chứng tỏ rằng người Đức là một dân tộc xấu xa chứ không phải việc nổi lên của những kẻ như thế là kết quả tất yếu của hệ thống toàn trị. Chả lẽ những người tử tế, những người lo lắng cho lợi ích của cộng đồng, những người sẽ giải quyết những nhiệm vụ vĩ đại lại không thể đứng đầu hệ thống toàn trị được ư? Chúng ta chớ có tự dối lòng: không phải cứ người tốt là dân chủ và không phải tất cả người tốt đều muốn tham gia quản lí nhà nước. Không nghi ngờ gì rằng nhiều người thích giao việc đó cho những người mà họ cho là có hiểu biết hơn. Và điều này nghe có vẻ không hợp lí lắm, nhưng tại sao lại không ủng hộ chế độ độc tài của những người tốt? Chế độ toàn trị là một hệ thống hữu hiệu, nó có thể làm cả việc tốt lẫn việc xấu, tất cả phụ thuộc vào nhà độc tài, họ lí luận như thế. Và nếu ta không phải sợ hệ thống mà chỉ phải sợ những người lãnh đạo không ra gì thì điều đáng quan tâm đơn giản chỉ là khi thời cơ đến phải làm sao để quyền lực rơi vào tay những người tốt là được. Không nghi ngờ gì rằng hệ thống “phát xít” ở Anh hay ở Mĩ sẽ khác rất xa mô hình của Ý hay Đức; không nghi ngờ gì rằng nếu việc chuyển hóa được thực hiện một cách phi bạo lực thì chúng ta có thể hi vọng có được những nhà lãnh đạo tử tế hơn. Và nếu một...

Read More
Trung Quốc muốn trở thành loại cường quốc nào?
Jan25

Trung Quốc muốn trở thành loại cường quốc nào?

Ka Đặng chuyển ngữ, CTV Phía Trước Robert A. Manning, Foreign Policy Đối với những cường quốc như Hoa Kỳ, Nhật Bản và các nước đồng minh, những mối quan tâm về sự trỗi dậy của Trung Quốc có thể cùng quy về một hướng: đó là thậm chí ngay cả khi nước này đã hòa nhập vào nền kinh tế toàn cầu và các tổ chức hiện tại, Trung Quốc vẫn đang cố gắng khẳng định rõ vai trò là một cường quốc bằng cách thành lập các tổ chức thay thế mới nhằm thách thức trật tự khu vực và thế giới hiện nay. Tuy nhiên, hàng loạt các hoạt động tiến bộ trong những tháng gần đây – một phần không nhỏ trong số này bao gồm ngoại giao mới của Trung Quốc ở vùng Trung Đông – đã gây khó khăn thêm cho việc đánh giá về chiến lược toàn cầu của Bắc Kinh. Trong những tháng gần đây, thế giới đã chứng kiến sự điều chỉnh đáng quan tâm – ít nhất cũng là bước đi mang tính chiến thuật – trong chính sách ngoại giao của Trung Quốc, xa dần thái độ cương quyết không thể tránh khỏi trong thời kỳ hậu khủng hoảng kinh tế từ năm 2008 và hướng tới gần sự gắn kết toàn cầu một cách thân thiện và nồng ấm hơn của nước này. Một ví dụ là tại hội nghị thượng đỉnh hồi tháng Chín giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama, nơi nhà lãnh đạo Trung Quốc làm ra vẻ cam kết hợp tác về vấn đề khó nhằn gây phản ứng mạnh mẽ trong quan hệ Trung–Mỹ: an ninh mạng. Thậm chí việc này còn đem lại ấn tượng sâu sắc hơn khi Bắc Kinh hiện đang phân phát sự nhượng bộ của mình trong khu vực: Ông Tập đã hai lần gặp gỡ Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe, khôi phục lại cơ chế ba bên Hàn–Trung–Nhật, và bình thường hóa các mối quan hệ với Việt Nam và Philippines. Trong một bước đi sáng tạo nhất – và chưa từng có – của mình, ông Tập đã gặp gỡ Tổng thống Đài Loan Mã Anh Cửu tại Singapore. Hà Nội và Manila là các bên đưa ra yêu sách đối đầu mãnh liệt nhất đối với quần đảo Trường Sa đang tranh chấp ở Biển Đông. Những quyết sách đường mật trên có vẻ như một sự thừa nhận rằng các hành xử cứng rắn trước đây của Trung Quốc đã bị phản tác dụng...

Read More
Martin Luther King: Lá thư từ ngục Birmingham
Jan18

Martin Luther King: Lá thư từ ngục Birmingham

Trần Hà Linh, Luật khoa Tạp chí Trong một lần biểu tình ôn hòa chống chính sách phân biệt chủng tộc, mục sư Martin Luther King – nhà lãnh đạo nổi tiếng của phong trào đấu tranh đòi quyền của người da đen ở Mỹ – bị cảnh sát bắt giam với tội danh “gây rối trật tự công cộng” (12/4/1963). 11 ngày ở tù, ông đã viết nên một trong những tác phẩm gây cảm hứng nhất trong lịch sử nước Mỹ, chỉ ra rõ vì sao người ta phải đấu tranh chống những đạo luật bất công, và phải đấu tranh với tinh thần như thế nào. Luật Khoa tạp chí xin trích dịch một phần “Lá thư từ ngục Birmingham”. Bối cảnh của vụ việc là, Martin Luther King bị bắt vì đã vi phạm luật của bang Alabama, đó là luật chống biểu tình đông người, gây rối trật tự công cộng. Ngay sau khi ông bị nhốt vào trại giam, một số mục sư da trắng đã lên tiếng chỉ trích ông tổ chức tuần hành bất hợp pháp. King phẫn nộ bác bỏ tội danh mà người ta cố ghép cho ông. Đồng thời, trong những ngày bị giam giữ, ông đã viết “Lá thư từ ngục Birmingham” gửi các mục sư bạn mình, như một bài giảng tuyệt vời về bất tuân dân sự, một lời kêu gọi bảo vệ “luật tự nhiên”, tôn trọng quyền con người và công lý. Dưới đây là một phần bản dịch tiếng Việt của “Lá thư từ ngục Birmingham”.  _________________________________ “Ngày 16 tháng 4 năm 1963 Các bạn mục sư thân mến của tôi, Khi bị cầm tù trong nhà giam này của thành Birmingham, tôi tình cờ có được thông cáo mới đây của các bạn gọi các hoạt động hiện nay của tôi là “không khôn ngoan và không đúng thời điểm”. Hiếm khi tôi bỏ thời gian đáp lại những ý kiến phê phán công việc và quan điểm của mình. Nếu tôi định trả lời tất cả những lời chỉ trích có trên bàn, thì các thư ký của tôi sẽ chẳng còn mấy thời gian để làm gì ngoài việc thư từ qua lại hết ngày, còn tôi sẽ không còn thời gian cho những công việc có tính xây dựng hơn. Nhưng vì tôi cảm thấy các bạn là những người thật sự có thiện ý và lời phê phán của các bạn là chân thành, nên tôi muốn cố gắng trả lời các bạn theo một cách mà tôi hy vọng là nhẫn nại và hợp lý nhất…...

Read More
%d bloggers like this: