Châu Á cần đại học đẳng cấp thế giới

CTV Phía Trước chuyển ngữ
Chandran Nair, WEF

Bảng xếp hạng các trường đại học trên thế giới của Times Higher Education – tờ báo thường xuyên được đánh giá là đóng vai trò chủ chốt liên quan tới chủ đề về giáo dục bậc cao – hiện đang trở thành chủ đề của rất nhiều các cuộc tranh luận. Liệu trường đại học top đầu sẽ là đại học của Anh hay của Mỹ? Liệu Havard có giữ vững được vị trí trường đại học danh giá nhất thế giới hay không? Và liệu một trường đại học nào đó của châu Âu có bứt phá vào top 10 hay không?

Asean education

Ảnh: REUTERS/Erik De Castro

Tại châu Á, những cuộc tranh luận ấy chẳng có mấy ý nghĩa. Trong bảng xếp hạng của tờ Times, trường duy nhất vươn tới vị trí thứ 26 là trường đại học National University of Singapore (NUS). Các trường đại học của châu Á xếp hạng có đôi phần khá hơn trong cuộc khảo sát học thuật cũng do tờ báo này thực hiện dựa trên tiêu chí “các trường đại học danh giá” (Đại học Tokyo xếp thứ 12 trong bảng xếp hạng “danh tiếng” của tháng 5 năm 2016), nhưng đứng đầu trong danh sách này lúc nào cũng chễm chệ các tên tuổi tại Mỹ và Anh.

Chúng ta có thể bào chữa cho việc châu Á bị đứng ngoài rìa top đầu bằng cách nhìn nhận rằng đó là thí dụ minh chứng cho góc nhìn hết sức phiến diện của phương Tây, nhưng sự thật là châu Á đang trong giai đoạn phát triển các trung tâm giáo dục riêng hết sức cao trào – các trung tâm này đang chú trọng vào nhu cầu của chính khu vực: đây là các ý tưởng mới giúp giải quyết các thách thức mới. Các trung tâm này sẽ không chỉ góp phần nhấn mạnh tầm quan trọng của các hoạt động vốn đã và đang được tiến hành bởi các trường đại học lớn tại châu Á, mà còn tạo dựng chỗ đứng của mình trên toàn cầu.

Asean education-2

Châu Á nên dạy những môn gì?

Châu Á cần phải có các chính sách kinh tế mới: vừa để nâng cao đời sống của hàng trăm triệu người vẫn đang phải vật lộn với sự thiếu thốn mối tiếp cận với các nhu cầu cơ bản, vừa để đảm bảo việc phát triển không ngừng nghỉ trên nền tảng vững chắc hơn. Nhu cầu về các mô hình kinh doanh là hết sức cấp bách, với mục tiêu cung cấp các sản phẩm để thỏa mãn “bậc thấp nhất của tháp Maslow” trên nền tảng khả thi về mặt tài chính, và để giải thích cho việc phạm vi của tầng lớp trung lưu trong khu vực ngày càng được mở rộng ra.

Ngoài ra, cũng cần đến các chính sách đối ngoại mới để tự định vị trong một thế giới đa cực và để việc quản trị diễn ra trong hòa bình, bao gồm cả việc giữ cân bằng khu vực ngay cả khi đối diện với thực tế rằng “con rồng” Trung Hoa ngày càng lớn mạnh. Và chắc chắn là không thể không cần đến các ý tưởng đột phá về việc làm thế nào người dân châu Á có thể tồn tại trong các giới hạn khi xét tới các ràng buộc hạn chế về mặt tài nguyên của khu vực.

Tuy nhiên, thay vào đó, học sinh, sinh viên, các nhà nghiên cứu (và thú thật là) các nhà tài trợ tại châu Á đã lựa chọn việc đổ thời gian và tiền bạc của mình vào các trường tinh hoa tại Mỹ và Anh. Có vẻ rất kỳ quặc khi đưa ra quan điểm cho rằng cách tốt nhất để học sinh và các nhà nghiên cứu tại châu Á tìm hiểu về chính khu vực gốc gác của mình lại là đi ra nước ngoài! Đồng thời, chẳng có gì quan trọng khi đưa những bộ óc tốt nhất của châu Á vào những ý tưởng không phù hợp cho khu vực này. Những ý tưởng mới cần thiết cho châu Á không thể nào được ấp ủ trong Trường Đào tạo Chính phủ John F. Kennedy của Đại học Havard hay Trường Luật và Ngoại Giao Fletcher của Tuft cả.

Một trường đại học hay viện nghiên cứu ASEAN có thể là chất xúc tác cho việc phát triển các giải pháp mới có thể khả thi cho các vấn đề của châu Á. Viện nghiên cứu này, trong khi vừa giữ vững vị thế là viện nghiên cứu danh giá, sẽ góp phần phối hợp và bổ sung cho các nỗ lực của các viện nghiên cứu có năng lực khác của châu Á, như trường đại học NUS của Singapore, Đại học Thanh Hoa của Trung Quốc, Đại học Keio và rất nhiều các trường đại học khác. Đó sẽ là trung tâm nghiên cứu cho các nhà nghiên cứu học thuật, sinh viên và các nhà nghiên cứu trên toàn thế giới, với mục đích hiểu hơn về châu Á, các vấn đề tồn tại và tiềm năng của châu lục này. Một viện nghiên cứu như vậy cũng có khả năng là một thành phần quan trọng trong “mạng lưới các trường đại học ASEAN” – mạng lưới hiện tại đang giúp liên kết các viện nghiên cứu học thuật lớn trong khu vực.

Top 10 đại học ử châu Á.

Top 10 đại học ử châu Á.

Vấn đề nằm hoàn toàn ở nhiệt huyết học thuật

Một viện nghiên cứu độc lập có khuôn viên bằng xương bằng thịt là một giải pháp tốt hơn hẳn cho việc nâng cao nhiệt huyết học thuật tại châu Á: khuôn viên vệ tinh hiện đã và đang rất phổ biến tại các trường đại học ở phương Tây trong giai đoạn 10 năm trở lại đây. Bị cắt đứt liên lạc với mạng lưới học thuật tại khuôn viên chính thức, rủi ro mà các trường đại học vệ tinh gặp phải là rất dễ truyền tải phương thức giáo dục kém hiệu quả hơn so với khuôn viên chính. Điều này có nghĩa là các sinh viên chỉ đang nộp đơn ứng tuyển vào cái mác trường phương Tây, và hành động này đáng lẽ ra không nên diễn ra tại nền học thuật của phương Tây hay xã hội phương Đông.

Các viện nghiên cứu vệ tinh không nhận sinh viên mà chỉ đơn thuần hoạt động như một nơi sinh sống của các du học sinh và các phân ngành trong trường đại học thì tốt hơn một chút, nhưng vẫn không giải quyết được sự mất kết nối giữa viện nghiên cứu vệ tinh với cộng đồng dân châu Á rộng lớn hơn. Một sinh viên của trường Đại học New York liệu có thể học được nhiều về Trung Quốc từ phân ngành Thượng Hải học của đại học New York hay một trường đại học đặt tại Thượng Hải?

Việc xây dựng một trường đại học ASEAN là hết sức khả thi. Liên minh châu Âu cũng cần tới các giải pháp khu vực để giải quyết các vấn đề khu vực và đã hỗ trợ một quỹ tài trợ cho một viện nghiên cứu sau đại học nhỏ đặt tại Florence. Một ví dụ khác là Trường Đại học Nalanda của Ấn Độ – đã từng là minh chứng cho nỗ lực của chính phủ Ấn Độ trong việc khôi phục trường đại học danh tiếng tại đất nước này.

Các nguồn hỗ trợ từ Nhật Bản và Singapore đã hoàn thành việc xây dựng ngôi trường này, và nó nằm dưới sự điều hành của Bộ trưởng Ngoại giao Singapore, ông George Yeo và sự quản lý của hội đồng học thuật châu Á hết sức lớn mạnh. Lớp học đầu tiên tại trường Nalanda bắt đầu vào năm 2014, và trong khi vẫn còn quá sớm để nói trước về sự thành công của nỗ lực này, thì chúng ta vẫn cần thừa nhận rằng chúng ta học được rất nhiều từ mô hình này trong việc kéo các nguồn lực trong khu lực lại với nhau và cùng đi tới một mục đích duy nhất.

Ngôi trường này sẽ nằm ở đâu?

Có thể là bất cứ đâu! Các vị trí tiềm năng như có thể kể tên như: Malaysia – đất nước nằm ở vị trí chiến lược giữa Trung Quốc, Ấn Độ và Singapore – cũng là một lựa chọn khả thi. Một ngôi trường đặt tại Johor, dọc biên giới từ Singapore, cũng rất có khả năng. Hay có thể kể đến Manila, “nơi ở” của Ngân hàng Phát triển châu Á.

Việc lựa chọn vị trí xây dựng trường đại học này sẽ rất khó khăn, vì vừa có thể đảm bảo rằng các nước châu Á sẽ không lợi dụng quá trình này như một cách tranh thủ uy tín và danh tiếng cho bản thân. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là nhiệm vụ này hoàn toàn không khả thi. Xây dựng hình ảnh trường đại học như một nỗ lực hợp tác của cộng đồng ASEAN, hay còn được biết đến là mối quan hệ hợp tác giữa Singapore và Malaysia tại Johor, sẽ giúp việc xây dựng trở nên dễ dàng hơn bằng cách trao cho nhiều nước cơ hội thành công.

Khu vực ASEAN cần phải có một viện nghiên cứu đẳng cấp thế giới chuyên nghiên cứu về các vấn đề của riêng mình, một phần nhằm mục đích kết hợp các công trình nghiên cứu ý nghĩa thực hiện bởi các trường đại học trong khu vực. Châu Á đang đối mặt với các vấn đề mới đến từ nhiều mặt trận, từ kinh tế và chính trị cho tới ngoại giao và liên kết xã hội. Rất cần tới các ý tưởng giải pháp mới có thể được thực thi một cách tốt nhất dưới sự vận hành của một viện học thuật độc lập mới.

© 2007-2016 Bản tiếng Việt TẠP CHÍ PHÍA TRƯỚC – www.phiatruoc.info

Scridb filter

Author: tapchiphiatruoc

Share This Post On
468 ad

Leave a Reply

%d bloggers like this: