Khái niệm “Quản trị” nên hiểu như thế nào?

Thiên Thanh chuyển ngữ, CTV Phía Trước
Anna Bruce-Lockhart, WEF

Quản trị toàn cầu, quản trị tốt hay quản trị thất bại là những từ ngữ mà chúng ta hay gặp trong lĩnh vực phát triển quốc tế. Tuy nhiên, ở mỗi bối cảnh tổ chức khác nhau, “quản trị” lại có những nét nghĩa khác nhau.

Ảnh: REUTERS/Kacper Pempel

Ảnh: REUTERS/Kacper Pempel

Vậy thì quản trị là gì?

Hiểu theo nghĩa đơn thuần nhất, quản trị nói về quá trình xây dựng, cơ cấu bộ máy và đưa ra quyết định để một nhà nước, một tổ chức hay một nhóm thực hiện công việc hiệu quả. Ví dụ rõ ràng nhất là việc chính phủ điều hành đất nước, các cơ quan có thẩm quyền hay các nhóm người nhằm đảm bảo sự an toàn và hiệu quả cho chính phủ nước đó.

Tuy nhiên, không chỉ có chính phủ mới có thể chi phối việc quản trị. Chúng ta thấy rằng những tổ chức như Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới (World Bank) hay Liên Hiệp Quốc (UN) có những cơ quan đại diện ở nhiều quốc gia trên toàn thế giới. Những cơ quan này thực hiện kế hoạch tiếp cận đa phương, tập hợp các thủ lĩnh của công chúng, các thành phần tư nhân cũng như các công dân trong một xã hội rộng lớn hơn để có thể đạt được mục tiêu chung và giải quyết các mỗi đe dọa an ninh quốc tế.

Lĩnh vực kinh doanh có thể được xem như một mảnh ghép khác của công việc quản trị. Mối quan tâm của thành phần này chủ yếu tập trung vào việc các công ty điều chỉnh bản thân như thế nào và điều đó cũng góp phần vào sự điều chỉnh khung toàn cầu nói chung. Mối quan tâm về việc điều chỉnh khung toàn cầu ấy ngày càng trở nên quan trọng. Ông Jim Hagemann Snable phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới rằng: “Ở các công ty hiện nay, người ta cũng đã bắt đầu có những lo lắng về địa chính trị”. Tuy nhiên, cũng đáng mừng khi các thành phần kinh tế tư nhân điều chỉnh tốt (có hiệu quả và có trách nhiệm) có thể thực hiện các quyết định cần thiết để giải quyết các thách thức toàn cầu, ví dụ như thúc đẩy vấn đề về việc làm và thúc đẩy phát triển bền vững.

Nguồn: Australian National Audit Office

Tại sao lại có nhiều loại hình quản trị?

Người Mỹ tiên phong trong lĩnh vực Internet Vint Cerf đã từng nói: “Quản trị là một từ mang nghĩa rất lớn, bao gồm quyền con người, tự do ngôn luận, các giao dịch kinh tế dựa trên nền tảng thế giới”. Cho dù trong lĩnh vực Internet, thị trường tài chính hay môi trường, khái niệm quản trị đều được áp dụng cho hầu hết các lĩnh vực và hoạt động của con người, từ địa chính trị cho tới các tổ chức hay thậm chí là các công dân đơn lẻ.

Trong bối cảnh của Diễn đàn Kinh tế Thế giới, từ “quản trị” thường được dùng để chỉ luật pháp, các tiêu chuẩn liên quan đến cộng đồng quốc tế, và là cách để các cơ quan xuyên quốc gia, chính phủ và các tổ chức thực hiện những luật lệ và tiêu chuẩn ấy.

Quản trị toàn cầu diễn ra như thế nào?

Khi Chiến tranh Thế giới thứ 2 sắp kết thúc, 44 quốc gia đồng minh – trong đó có Hoa Kỳ, Anh và Pháp đã quy tụ lại để lập ra các tổ chức hàng đầu thế giới về kinh tế và địa chính trị trong vài thập kỉ qua. Đứng đầu trong số đó là Ngân hàng Thế giới, Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Hiệp định Chung về Thuế quan và Thương mại. Kiểu quản trị đa phương (trong đó các quốc gia lớn mạnh nhất sẽ kết nối và đàm phán với các quốc gia quan tâm) đã tạo ra định nghĩa về các mô hình có thẩm quyền trong thời đại này. Tuy nhiên, điều đó cũng có thể sẽ thay đổi.

Tại sao quản trị toàn cầu lại thất bại?

Từ cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008 đến cuộc xung đột trong cuộc khủng hoảng người tỵ nạn tại Syria và châu Âu, sức mạnh của các chính phủ và tổ chức toàn cầu trong việc giảm bớt căng thẳng địa chính trị và bảo vệ an ninh thế giới đang dần suy yếu. Các thể chế toàn cầu đang dần bị lu mờ về quyền lực khi phải đối mặt với các đe dọa ngày một nhiều. Theo báo cáo rủi ro toàn cầu của Diễn đàn Kinh tế Thế giới năm 2016, những mối đe dọa đứng đầu hiện nay đó là vấn đề về biến đổi khí hậu, năng lượng, tình trạng khan hiếm nước, di dân và các loại vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Chúng ta có thể trông chờ điều gì sẽ xảy ra?

Giờ đây, những thách thức đối với chính quyền, các tổ chức quốc tế và các tổ chức thông tin sẽ mang lại rất nhiều thay đổi diễn ra về địa chính trị. Họ cần phải nắm rõ được các thách thức này và bắt tay bào việc xây dựng những biện pháp ứng phó có hiệu quả. Ưu tiên hàng đầu hiện nay là biến đổi khí hậu. Theo như báo cáo của Global Risk 2016, trong vòng 15 năm tới căng thẳng an ninh quốc tế sẽ có thể diễn ra do các cuộc chiến về các nguồn tài nguyên thiên nhiên như đất và nước ngày càng gia tăng.

© 2007-2016 Bản tiếng Việt TẠP CHÍ PHÍA TRƯỚC – www.phiatruoc.info

Scridb filter

Author: tapchiphiatruoc

Share This Post On
468 ad

Trackbacks/Pingbacks

  1. TIN & BÀI NGÀY 4-4-2016 | Ngoclinhvugia's Blog - […] Khái niệm “Quản trị” nên hiểu như thế nào? […]

Leave a Reply

%d bloggers like this: