Trưng cầu ý kiến và trưng cầu dân ý

Nguyễn Quang dịch từ WiseGeek
Trích từ Một góc của tôi

Trưng cầu ý kiến là gì?

Trưng cầu ý kiến referendum là một biện pháp tiến hành một cuộc bỏ phiếu trực tiếp trước cử tri hơn là thông qua các đại diện dân cử của họ. Còn được gọi là một câu hỏi bỏ trưng cầu hoặc trưng cầu dân ý, Các cuộc trưng cầu ý kiến – referenda  là số nhiều của trưng cầu ý kiến – yêu cầu các cử tri chấp thuận hoặc từ chối một thay đổi về pháp luật, kết quả thường có tính ràng buộc pháp lý. Trưng cầu ý kiến xuất hiện trên lá phiếu hoăc do sáng kiến ​​công dân, chẳng hạn như kiến ​​nghị, hoặc do cơ quan lập pháp quyết định đưa ra câu hỏi ra cho công chúng trả lời. Trưng cầu ý kiến được sử dụng với các hình thức khác nhau trên toàn thế giới và có thể xử lý các vấn đề địa phương, khu vực hay quốc gia. Một cuộc bầu cử đặc biệt có thể được tổ chức bỏ phiếu về một câu hỏi trưng cầu ý kiến nhưng, phổ biến hơn là câu hỏi trưng cầu được bỏ phiếu trong một cuộc bầu cử thường xuyên theo lịch trình.

Luật pháp địa phương quy định kết quả của một cuộc trưng cầu có tính ràng buộc pháp lý hay chỉ là một thước đo tình cảm công cộng. Luật này quy định kết quả trưng cầu ý kiến có thể bị kháng cáo thông qua các kênh lập pháp hay tư pháp hay không. Có các yêu cầu khác nhau để vượt qua trưng cầu ý kiến. Một số chính phủ yêu cầu chỉ có một đa số phiếu đơn giản để bỏ phiếu chấp nhận hoặc từ chối một câu hỏi trương cầu, trong khi các câu hỏi khác phải thu được một tỷ lệ phần trăm số phiếu nhất định để vượt qua.

Trưng cầu ý kiến có khả năng ảnh hưởng đến các vấn đề quốc tế, mặc dù trưng cầu ý kiến quốc tế mang tính ràng buộc không tồn tại. Ví dụ, Liên minh châu Âu vào năm 2004 đã cố gắng soạn thảo một hiến pháp duy nhất cho các quốc gia thành viên. Trong khi một số thành viên EU chấp nhận hiệp ước để thiết lập hiến pháp thông qua một cuộc bỏ phiếu ở quốc hội, các quốc gia khác đưa vấn đề ra bỏ phiếu công cộng. Cử tri ở cả Hà Lan và Pháp từ chối câu hỏi trung cầu, và do đó, Hiến pháp châu Âu đã phải tạm dừng.

Trưng thường có một tác động nhiều địa phương, tuy nhiên. Tại Mỹ, ví dụ, California được biết đến như là một nhà nước thường đặt câu hỏi bỏ phiếu, được gọi là mệnh đề, trực tiếp đến các cử tri. Cử tri California đã bỏ phiếu về những câu hỏi bỏ phiếu cho các vấn đề khác nhau, từ việc giới hạn các khoản thuế tài sản vào năm 1978 để hợp pháp hóa cần sa y tế vào năm 1996 để cấm hôn nhân đồng tính vào năm 2008.

Người ủng hộ một hệ thống trưng cầu thường cho rằng quá trình này bảo đảm ý chí của người dân sẽ được thực hiện, điều mà một hệ thống dân chủ đại diện có thể không phải bao giờ cũng đảm bảo được. Ngưỡng người phê phán trương cầu có thể phản ứng với tuyên bố rằng cử tri không phải lúc nào cũng đủ trình độ để thực hiện các quyết định về những vấn đề chính sách công phức tạp. Một số nhà phê bình cũng cho rằng trưng cầu thao túng cử tri xem xét một vấn đề được cho là quan trọng hơn tất cả những vấn đề khác và có thể bị tác động bởi các chiến dịch dựa trên tuyên truyền chứ không phải là sự thật.

Trưng cầu dân ý là gì?

Trưng cầu dân ý hay toàn dân phúc quyết là một cuộc bỏ phiếu phổ thông về một đề nghị bao hàm toàn bộ dân chúng. Cử tri được yêu cầu từ chối hoặc chấp nhận đề nghị; kết quả của cuộc trưng cầu toàn dân sẽ quyết định số phận của biện pháp, hành động, hiến pháp, hoặc đề nghị chính trị khác được trưng cầu. Trưng cầu toàn dân không nên bị nhầm lẫn với một cuộc tổng tuyển cử hoặc bỏ phiếu thông thường, vì không có ứng cử viên nào tham gia.

Từ này xuất phát từ tiếng Latin plebis, “nhân dân” và scitum, “nghị định.” Trong một cuộc trưng cầu toàn dân, người dân được phép quyết định về một vấn đề có tầm quan trọng, và kết quả của cuộc bỏ phiếu giống như một nghị định từ các công dân. Cả hai nền dân chủ và chế độ độc tài đều sử dụng plebiscites, mặc dù mục đích rất khác nhau. Trong cả hai trường hợp, bỏ phiếu có thể không thực sự được gọi là một cuộc trưng cầu ý dân trừ phi tất cả các cử tri hội đủ điều kiện đều có thể tham gia.

Trong một nền dân chủ, một cuộc trưng cầu dân ý có một chức năng giá trị. Nó cho phép các nhà lập pháp cũng như công dân đặt pháp luật trực tiếp trước phán xét của các công dân. Tại Hoa Kỳ, ví dụ, nhiều đệ nghị bỏ phiếu trưng cầu thực sự xuất phát từ các thành viên trong dân chúng mà vận động ủng hộ họ và kiếm đủ số lượng chữ ký thích hợp để bảo đảm cho các đề nghị này. Vấn đề được đề cập trong một cuộc trưng cầu dân ý có thể rất khác nhau, từ một biện pháp đề xuất đánh thuế bổ sung tới giải pháp kiểm soát chính phủ.

Trong một chế độ độc tài, một cuộc trưng cầu ý dân thường được sử dụng để dựng lên một chính phủ. Một cuộc trưng cầu ý dân không cung cấp các lựa chọn thay thế, buộc cử tri phải chọn lựa câu trả lời hoặc không. Đây không phải là luôn luôn là một điều xấu, đặc biệt là khi đề nghị nêu ra rõ ràng, nhưng nó có thể được sử dụng để tạo ra kết quả bầu cử thiên lệch. Đề nghị này có thể được diễn đạt theo cái cách mà công dân cảm thấy bắt buộc phải bỏ phiếu như thế nào đó là đúng, hoặc cử tri có thể bị đe dọa phải thực hiện một sự lựa chọn cụ thể. Chính phủ sử dụng các kết quả của các cuộc trưng cầu ý dân để cho thấy rằng các công dân của đất nước hài lòng với tình hình chính trị hiện tại của họ.

Thuật ngữ này cũng được sử dụng trong bối cảnh các quyết định chính trị quốc gia, chẳng hạn như chuyển đổi chính phủ, nhượng lãnh thổ cho một quốc gia khác, hoặc biểu quyết độc lập khỏi chế độ thực dân. Kiểu trương cầu ý dân này đôi khi có thể là lần đầu tiên công dân được yêu cầu đóng góp ý kiến cá nhân cho các quyết định của chính phủ, và có thể là một cách để có kêu gọi công dân tham gia vào quản lý quốc gia của chính họ. Tuy nhiên, các thế lực thực dân được biết là đã sử dụng plebiscites để củng cố quyền lực của mình, rất giống với cách thức mà chế độ độc tài thực hiện. Nếu kết quả của một cuộc trưng cầu ý dân có vẻ không bình thường, những người quan tâm về tự do có thể muốn cân nhắc các biện pháp được đề xuất một cách cẩn thận, hoặc kiểm tra các chiến thuật ví dụ như đe dọa cử tri và nhồi thêm phiếu.

 
 
Scridb filter

Author: tapchiphiatruoc

Share This Post On
468 ad

Trackbacks/Pingbacks

  1. -Trưng cầu ý kiến và trưng cầu dân ý « ttxcc6 - [...] Phiatruoc [...]

Leave a Reply

%d bloggers like this: